מילים (2 גרסאות)
פְּרִי עֲמָלִי עוֹטֶה הַמֶּלֶךְ
הַשַּׂר, הַשּׁוֹעַ, הֶעָשִׁיר,
וְרַק אֲנִי קוֹטֵף בֶּן-חֵלֶךְ
עָמֵל וְעָמֵל בְּלֹא מְחִיר.
דְּהַר, דְּהַר לַכַּר!
תָּנֵץ הַשֶּׁמֶשׁ כְּבָר
הַשַּׂק חֲגֹר, הַדֵּק הָאֵזוֹר!
מִשְׁקֹלֶת כְּבָר מוֹרֶקֶת,
בּוֹרֶקֶת.
הֵן כָּל אָכְלִי פּוֹלִים בַּקַּעַר
בִּמְקוֹם בָּשָׂר פִּלְפֵּל קָטָן
בִּגְדִי נָשְׂאוּ קוֹצֵי הַיַּעַר
מֵאָז אֲנִי קוֹטֵף כֻּתָּן.
הַיּוֹם כֻּתָּן בַּשַּׁעַר יַעַל
וּמִכְנָסַי שְׁחוּקִים עַד דֹּק
עֲלֵי רַגְלִי בָּלְתָה הַנַּעַל
חָשׂוּף הַשֵּׁת, חָשׂוּף הַשּׁוֹק.
דְּהַר, דְּהַר...
כֻּלִּי רָעֵב, נוֹדֵד, בֶּן-עֹנִי
יְהִי נָא כֵן וְטוֹב לִי כָךְ
כִּי בִּלְעֲדֵי אֶבְיוֹן כָּמוֹנִי
גַּם הַכֻּתָּן פֹּה לֹא יִפְרַח!
צְעַד, צְעַד!
צְעַד בַּסָּךְ!
הִנֵּה חַמָּה תִּזְרַח
מִשְׁקֹלֶת לִרְסִיסִים
הֵי! נַפֵּצָה!
הַשַּׂר, הַשּׁוֹעַ, הֶעָשִׁיר,
וְרַק אֲנִי קוֹטֵף בֶּן-חֵלֶךְ
עָמֵל וְעָמֵל בְּלֹא מְחִיר.
דְּהַר, דְּהַר לַכַּר!
תָּנֵץ הַשֶּׁמֶשׁ כְּבָר
הַשַּׂק חֲגֹר, הַדֵּק הָאֵזוֹר!
מִשְׁקֹלֶת כְּבָר מוֹרֶקֶת,
בּוֹרֶקֶת.
הֵן כָּל אָכְלִי פּוֹלִים בַּקַּעַר
בִּמְקוֹם בָּשָׂר פִּלְפֵּל קָטָן
בִּגְדִי נָשְׂאוּ קוֹצֵי הַיַּעַר
מֵאָז אֲנִי קוֹטֵף כֻּתָּן.
הַיּוֹם כֻּתָּן בַּשַּׁעַר יַעַל
וּמִכְנָסַי שְׁחוּקִים עַד דֹּק
עֲלֵי רַגְלִי בָּלְתָה הַנַּעַל
חָשׂוּף הַשֵּׁת, חָשׂוּף הַשּׁוֹק.
דְּהַר, דְּהַר...
כֻּלִּי רָעֵב, נוֹדֵד, בֶּן-עֹנִי
יְהִי נָא כֵן וְטוֹב לִי כָךְ
כִּי בִּלְעֲדֵי אֶבְיוֹן כָּמוֹנִי
גַּם הַכֻּתָּן פֹּה לֹא יִפְרַח!
צְעַד, צְעַד!
צְעַד בַּסָּךְ!
הִנֵּה חַמָּה תִּזְרַח
מִשְׁקֹלֶת לִרְסִיסִים
הֵי! נַפֵּצָה!
מקור:
"שירי אחד במאי"
, הוצאת המרכז לתרבות
Gesang der Baumwollpflücker in Mexiko
Es trägt der König
meine Gabe,
der Millionär,
der Präsident;
doch Ich, der lump'ge
Pflücker, habe
in meiner Tasche
keinen Cent-
trab' trab' aufs Feld!
gleich geht die Sonne auf.
häng um den Sack,
zieh fest den Gurt!
hörst du die Waage kreischen?
nur schwarze Bohnen
sind mein Essen,
statt Fleisch ist roter Pfeffer drin;
mein Hemde hat
der Busch gefressen,
seitdem ich
Baumwollpflücker bin-
trab' trab' aufs Feld!
gleich geht die Sonne auf,
häng um den Sack,
zieh fest den Gurt!
hörst du die Waage brüllen?
die Baumwoll' steht hoch im Preisen
ich hab keinen ganzen Schuh;
die Hose hängt mir Fetzenweise
am Urschi und ist auch vorn nicht zu-
trab' trab' aufs Feld!
gleich geht die Sonne auf,
häng um den Sack.
zieh fest den Gurt!
hörst du die Waage wimmern?
und einen hut hab ich, nen alten,
kein Hälmchen stroh ist heil daran;
doch diesen hut muß Ich behalten!
will Ich sonst nicht pflücken kann-
trab' trab' aufs Feld!
gleich geht die Sonne auf.
häng um den Sack,
zieh fest den Gurt!
hörst du die Waage zittern?
Ich bin verlaustn ein Vagabund,
und das ist guti das muss so sein;
denn war Ich nicht so'n armer Hund,
kam keine Baumwoll' rein-
im schritt! im schritt!
es geht die Sonne auf-
füll in den Sack
die ernte dein!
die Waage schlag in Scherben!
Es trägt der König
meine Gabe,
der Millionär,
der Präsident;
doch Ich, der lump'ge
Pflücker, habe
in meiner Tasche
keinen Cent-
trab' trab' aufs Feld!
gleich geht die Sonne auf.
häng um den Sack,
zieh fest den Gurt!
hörst du die Waage kreischen?
nur schwarze Bohnen
sind mein Essen,
statt Fleisch ist roter Pfeffer drin;
mein Hemde hat
der Busch gefressen,
seitdem ich
Baumwollpflücker bin-
trab' trab' aufs Feld!
gleich geht die Sonne auf,
häng um den Sack,
zieh fest den Gurt!
hörst du die Waage brüllen?
die Baumwoll' steht hoch im Preisen
ich hab keinen ganzen Schuh;
die Hose hängt mir Fetzenweise
am Urschi und ist auch vorn nicht zu-
trab' trab' aufs Feld!
gleich geht die Sonne auf,
häng um den Sack.
zieh fest den Gurt!
hörst du die Waage wimmern?
und einen hut hab ich, nen alten,
kein Hälmchen stroh ist heil daran;
doch diesen hut muß Ich behalten!
will Ich sonst nicht pflücken kann-
trab' trab' aufs Feld!
gleich geht die Sonne auf.
häng um den Sack,
zieh fest den Gurt!
hörst du die Waage zittern?
Ich bin verlaustn ein Vagabund,
und das ist guti das muss so sein;
denn war Ich nicht so'n armer Hund,
kam keine Baumwoll' rein-
im schritt! im schritt!
es geht die Sonne auf-
füll in den Sack
die ernte dein!
die Waage schlag in Scherben!
הקלטות (2)
על השיר
מתוך מחזה בשם זה. הכותרת ב"שירי אחד במאי": קוטפי הכותן.
גידי יהלום מספר כי השיר מופיע כפתיח לספר "קוטפי הכותן": תרגומו הראשון של הספר מאת יצחק שנהר - הוא התרגום שבפתיחתו מופיע השיר המובא בדף זה - יצא לאור ב-1934 (הוצאת שטיבל). תרגומו השני של הספר, מאת צבי ארד, יצא לאור ב-1985 (הוצאת זמורה ביתן) תחת הכותר "קוטפי הכותנה". בתרגום זה פותח השיר בשורות "פרי עמלי ילבש המלך / המיליונר והנשיא". השיר בתרגומו של שנהר היה מקובל מאוד במקהלות הקיבוצים ובתנועת העבודה.
האזינו לשיר המקורי בגרמנית בביצוע אווה בוש (Eva Busch).
ראו גם "האיכרים ינעלו שער", נוסח עברי נוסף למקור הגרמני.
כל מידע נוסף על אודות השיר, כולל הערות, סיפורים, צילומים – יתקבל בברכה לכתובת contact@zemereshet.co.il.