מילים (2 גרסאות)
שָׁנִים נָקָפוּ, שָׁנִים חָלָפוּ,
מֵאָז אָנֹכִי פֹּה טוֹחֵן.
הַגַּלְגַּלִּים נָעִים, לְאָן חַיַּי בָּאִים?
אֲנִי כְּבָר שָׂב עָיֵף, זָקֵן.
בַּכְּפָר בּוֹ גַּרְתִּי בָּדָד נִשְׁאַרְתִּי
וְאֵין עִמִּי אִשָּׁה וָטָף.
הַגַּלְגַּלִּים נָעִים, לְאָן חַיַּי בָּאִים?
גַּלְמוּד אֲנִי וְנֶעֱזָב.
שְׁמוּעוֹת בָּאוּנִי כִּי יְגָרְשׁוּנִי
מֵהַטַּחֲנָה, מִתּוֹךְ הַכְּפָר.
הַגַּלְגַּלִּים נָעִים, לְאָן חַיַּי בָּאִים?
חַיִּים לְלֹא תַּכְלִית וּגְמָר.
מִי יַסְתִּירֵנִי? מִי יְרַחֲמֵנִי?
זָקֵן אֲנִי, רָפְתָה יָדִי.
הַגַּלְגַּלִּים נָעִים, לְאָן חַיַּי בָּאִים?
הוֹי, בָּא הַקֵּץ גַּם לַיְּהוּדִי.
מֵאָז אָנֹכִי פֹּה טוֹחֵן.
הַגַּלְגַּלִּים נָעִים, לְאָן חַיַּי בָּאִים?
אֲנִי כְּבָר שָׂב עָיֵף, זָקֵן.
בַּכְּפָר בּוֹ גַּרְתִּי בָּדָד נִשְׁאַרְתִּי
וְאֵין עִמִּי אִשָּׁה וָטָף.
הַגַּלְגַּלִּים נָעִים, לְאָן חַיַּי בָּאִים?
גַּלְמוּד אֲנִי וְנֶעֱזָב.
שְׁמוּעוֹת בָּאוּנִי כִּי יְגָרְשׁוּנִי
מֵהַטַּחֲנָה, מִתּוֹךְ הַכְּפָר.
הַגַּלְגַּלִּים נָעִים, לְאָן חַיַּי בָּאִים?
חַיִּים לְלֹא תַּכְלִית וּגְמָר.
מִי יַסְתִּירֵנִי? מִי יְרַחֲמֵנִי?
זָקֵן אֲנִי, רָפְתָה יָדִי.
הַגַּלְגַּלִּים נָעִים, לְאָן חַיַּי בָּאִים?
הוֹי, בָּא הַקֵּץ גַּם לַיְּהוּדִי.
מקור:
"שירון לכיתה ז'"
, משרד החינוך והתרבות, הפיקוח על החינוך המוסיקלי
, 1970
, 82
דעס מילנערס טרערן
אױ װיפֿל יאָרן זענען פֿאַרפֿאָרן
זײַט איך בין אַ מילנער אָט אָ דאָ
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך,
איך בין שױן אַלט און גרײַז און גראָ.
ס'איז טעג פֿאַראַנען, כ'װיל מיך דערמאָנען,
צי כ'האָב געהאַט אַ שטיקל גליק.
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך,
קיין ענטפֿער איז ניטאָ צוריק.
כ'האָב געהערט זאָגן, מען װעל מיך פֿאַריאָגן,
אַרױס פֿון דאָרף און פֿון דער מיל.
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך,
אױ, אָן אַן עק און אָן אַ ציל.
מיין טרייע מינצע, מיין קינד, מיין שפרינצע,
אוי, װיי, אַ יאָמער, אוי, אַ שרעק,
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך,
מיט זיי זייט איר אויך באַלד אַװעק.
פֿון גליק פֿאַרטריבן, בין איך געבליבן,
אָן װײַב, אָן קינד, אָט-דאָ אַליין.
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך
און עלנט בין איך װי אַ שטיין.
װוּ װעל איך װױנען? װער װעט מיך שױנען?
איך בין שױן אַלט, איך בין שױן מיד.
די די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך
און אױך מיט זיי גייט אױס דער ײִד.
אױ װיפֿל יאָרן זענען פֿאַרפֿאָרן
זײַט איך בין אַ מילנער אָט אָ דאָ
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך,
איך בין שױן אַלט און גרײַז און גראָ.
ס'איז טעג פֿאַראַנען, כ'װיל מיך דערמאָנען,
צי כ'האָב געהאַט אַ שטיקל גליק.
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך,
קיין ענטפֿער איז ניטאָ צוריק.
כ'האָב געהערט זאָגן, מען װעל מיך פֿאַריאָגן,
אַרױס פֿון דאָרף און פֿון דער מיל.
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך,
אױ, אָן אַן עק און אָן אַ ציל.
מיין טרייע מינצע, מיין קינד, מיין שפרינצע,
אוי, װיי, אַ יאָמער, אוי, אַ שרעק,
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך,
מיט זיי זייט איר אויך באַלד אַװעק.
פֿון גליק פֿאַרטריבן, בין איך געבליבן,
אָן װײַב, אָן קינד, אָט-דאָ אַליין.
די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך
און עלנט בין איך װי אַ שטיין.
װוּ װעל איך װױנען? װער װעט מיך שױנען?
איך בין שױן אַלט, איך בין שױן מיד.
די די רעדער דרייען זיך, די יאָרן גייען זיך
און אױך מיט זיי גייט אױס דער ײִד.
מקור:
"מיר טראָגן אַ געזאַנג"
, Workmen's Circle Educational Department
, 1972
, 120
–121
הקלטות (3)
על השיר
עזריה אלון מספר:
באירופה יצא צו שהכריח את היהודים לעבור מהכפרים לעיירות. בכפרים נשארו רק בעלי פונדקים, סוחרי עצים, טוחנים וכן הלאה. את השיר שר הטוחן כשהוא נשאר בכפר עם טחנתו, לאחר שכל היהודים גורשו.
השיר היידי מהווה חלק מפסקול הסרט "יהודי טוב" (2009).
ביצועים נוספים:
- אברהם פררה (וידאו)
- סידור בלרסקי (Sidor Belarsky) - כאן. (יידיש)
תרגומים נוספים לטקסט היידי:
- הטוחן הזקן - (תרגום שמשון מלצר)
- דמעות טוחן - (תרגום פסח קפלן)
- עברו שנים - (תרגום שולמית קלוגאי)
כל מידע נוסף על אודות השיר, כולל הערות, סיפורים, צילומים – יתקבל בברכה לכתובת contact@zemereshet.co.il.
קישורים ומשאבים (1)
מילים ותווים
🔗